Huti i Morze Czerwone: dlaczego statki omijają Kanał Sueski
Kim są jemeńscy Huti, dlaczego od 2023 roku atakują statki na Morzu Czerwonym, czym jest cieśnina Bab al-Mandab i jak ataki wpływają na światowy handel.
Aktualizacja:
W skrócie
- Huti (Ansar Allah) kontrolują stolicę Jemenu, Sanę, od 2014 roku.
- Od listopada 2023 roku atakują statki w okolicy cieśniny Bab al-Mandab.
- Wiele statków płynie wokół Afryki, co wydłuża rejs o ok. 10-14 dni.
- Przed kryzysem przez Kanał Sueski płynęło ok. 12% światowego handlu.
Kim są Huti
Huti to ruch zbrojny z północy Jemenu, wywodzący się ze społeczności zajdytów, odłamu islamu szyickiego. Nazwa pochodzi od rodu al-Husi, który ruchem kieruje. Oficjalnie nazywają się Ansar Allah.
W 2014 roku zajęli stolicę, Sanę. Od 2015 roku walczą z koalicją pod wodzą Arabii Saudyjskiej, która wspiera uznawany międzynarodowo rząd. Wojna wywołała jeden z najcięższych kryzysów humanitarnych na świecie. Huti korzystają z irańskiej broni i technologii.
Ataki na statki
Po wybuchu wojny w Strefie Gazy Huti ogłosili, że będą atakować statki powiązane z Izraelem, a potem także z USA i Wielką Brytanią. W listopadzie 2023 roku porwali statek Galaxy Leader. Od tamtej pory ostrzeliwują statki dronami i pociskami przeciwokrętowymi, kilka zatopili. Wystrzeliwują też drony i pociski w stronę Izraela.
Huti uzależniają ataki od sytuacji w Gazie, więc ich nasilenie zmienia się razem z nią.
Odpowiedź
Okręty USA i państw europejskich, w tym w ramach unijnej misji Aspides, eskortują statki i zestrzeliwują drony. Od stycznia 2024 roku USA i Wielka Brytania bombardują cele Huti w Jemenie. W maju 2025 roku USA i Huti zawarły za pośrednictwem Omanu porozumienie o wstrzymaniu wzajemnych ataków. Izrael bombarduje port w Hudajdzie i cele w Sanie.
Skutki dla świata
Cieśnina Bab al-Mandab ma w najwęższym miejscu ok. 30 km i prowadzi z Oceanu Indyjskiego do Morza Czerwonego, a dalej przez Kanał Sueski do Europy. Gdy armatorzy omijają ją, płynąc wokół Przylądka Dobrej Nadziei, rośnie koszt transportu i ubezpieczenia, a Egipt traci dochody z kanału.
Czytaj też
- Izrael i Strefa Gazy: wojna od 7 października 2023 rokuJak zaczęła się wojna w Strefie Gazy, kim jest Hamas, skąd pochodzą liczby ofiar i jak wygląda porozumienie o zawieszeniu broni z października 2025 roku.
- Rada Bezpieczeństwa ONZ i prawo wetaKto zasiada w Radzie Bezpieczeństwa ONZ, jak działa weto pięciu stałych członków, dlaczego Rada często milczy w sprawie wojen i co może Zgromadzenie Ogólne.