Miny morskie: tania broń, która blokuje szlaki żeglugowe
Jak działają miny morskie, czym różnią się miny kontaktowe, denne i przylgowe, dlaczego są groźne na Morzu Czarnym i w Cieśninie Ormuz i jak się je usuwa.
Aktualizacja:
W skrócie
- Mina morska wybucha w kontakcie ze statkiem albo reaguje na jego pole magnetyczne, hałas lub ciśnienie.
- Kilka min wystarczy, by armatorzy omijali akwen, a ubezpieczenia statków drożały.
- Usuwanie min jest wolne i kosztowne, a pojedyncze miny dryfują latami.
- Mina przylgowa to ładunek mocowany do kadłuba, często przez nurków lub z łodzi.
Rodzaje min
Miny kontaktowe, często na kotwicy pod powierzchnią, wybuchają, gdy kadłub w nie uderzy. Miny niekontaktowe leżą zwykle na dnie płytkich akwenów i odpalają, gdy wykryją zmianę pola magnetycznego, hałas śruby albo spadek ciśnienia wody pod przepływającym statkiem.
Mina przylgowa (limpetowa) to ładunek przyczepiany do burty, zwykle magnesami. Takich min użyto w atakach na tankowce w Zatoce Omańskiej w 2019 roku.
Dlaczego są tak groźne
Miny są tanie i łatwe do postawienia, nawet z kutrów, a trudne do wykrycia. Samo podejrzenie, że akwen jest zaminowany, wystarcza, by zatrzymać ruch statków. Podczas wojny irańsko-irackiej w latach 80. miny uszkodziły wiele tankowców i amerykańską fregatę.
Na Morzu Czarnym od 2022 roku dryfują miny postawione podczas wojny Rosji z Ukrainą. Wyrzucane na brzegi i znajdowane przy szlakach żeglugowych, uszkodziły już kilka statków. Turcja, Rumunia i Bułgaria utworzyły w 2024 roku wspólną grupę do ich usuwania.
Jak się je usuwa
Okręty przeciwminowe szukają min sonarem, a potem niszczą je ładunkiem, często z pomocą zdalnie sterowanych pojazdów podwodnych lub nurków. Trałowce holują urządzenia, które odcinają miny kotwiczne lub udają statek, by wywołać wybuch miny niekontaktowej. Oczyszczenie nawet niewielkiego akwenu może trwać tygodnie.
Czytaj też
- Cieśnina Ormuz: dlaczego od niej zależą ceny ropy na świecieGdzie leży Cieśnina Ormuz, ile ropy i gazu przez nią płynie, czym grozi jej blokada i dlaczego incydenty z tankowcami podnoszą ceny paliw.
- Huti i Morze Czerwone: dlaczego statki omijają Kanał SueskiKim są jemeńscy Huti, dlaczego od 2023 roku atakują statki na Morzu Czerwonym, czym jest cieśnina Bab al-Mandab i jak ataki wpływają na światowy handel.
- Wojna Rosji z Ukrainą: najważniejsze fakty od 2014 rokuJak zaczęła się wojna Rosji z Ukrainą: aneksja Krymu, walki w Donbasie, pełnoskalowa inwazja z 2022 roku, wojna na wyniszczenie i rozmowy o jej zakończeniu.