Wojna hybrydowa: sabotaż, podpalenia i presja poniżej progu wojny
Czym jest wojna hybrydowa, jakie działania przypisuje się Rosji w Polsce i Europie (sabotaż, cyberataki, presja migracyjna) i dlaczego trudno je odeprzeć.
Aktualizacja:
W skrócie
- To wrogie działania państwa, ale poniżej progu otwartej wojny.
- Celem jest zastraszenie, podział społeczeństwa i sprawdzanie reakcji.
- Wykonawców często werbuje się przez internet za niewielkie pieniądze.
- Trudność w udowodnieniu, kto stoi za atakiem, jest częścią metody.
Czym jest wojna hybrydowa
Państwo łączy różne narzędzia: dezinformację, cyberataki, sabotaż, presję migracyjną, szantaż energetyczny i finansowanie sił politycznych w innym kraju. Żadne z tych działań osobno nie jest atakiem zbrojnym, więc ofiara ma ograniczone możliwości odpowiedzi.
Sprawca stara się zostawić jak najmniej śladów i zaprzecza udziałowi. Wykonawcami bywają przypadkowe osoby zwerbowane w komunikatorach, które często nie wiedzą, dla kogo pracują.
Przykłady z Polski
Według polskich władz na zlecenie rosyjskich służb podpalono w maju 2024 roku centrum handlowe przy ul. Marywilskiej w Warszawie. W listopadzie 2025 roku doszło do dywersji na linii kolejowej Warszawa-Lublin. Prokuratura przypisała ją osobom działającym na zlecenie rosyjskiego wywiadu.
Do działań hybrydowych Polska zalicza też kryzys na granicy z Białorusią i ataki na systemy informatyczne, m.in. instytucji publicznych i wodociągów. W odpowiedzi zamknęła kolejne rosyjskie konsulaty.
Europa i Bałtyk
Na dnie Bałtyku uszkodzono w ostatnich latach kilka kabli i rurociągów. W grudniu 2024 roku fińskie służby zatrzymały tankowiec Eagle S, podejrzewany o przerwanie kotwicą kabla energetycznego Estlink 2. Jesienią 2025 roku nad lotniskami w Danii, Niemczech i Norwegii pojawiały się drony niewiadomego pochodzenia. Nad Bałtykiem regularnie zakłócany jest sygnał GPS.
NATO odpowiedziało m.in. operacją Baltic Sentry, czyli wzmożonymi patrolami okrętów i samolotów nad infrastrukturą podmorską.
Jak o tym piszemy
W pierwszych godzinach po pożarze czy awarii łatwo o przedwczesne wnioski. Przypisanie sprawstwa podajemy jako ustalenie konkretnej instytucji (prokuratury, rządu, służb), a nie jako pewny fakt, dopóki nie ma dowodów.
Czytaj też
- Flota cieni: tankowce, którymi Rosja omija sankcjeCzym jest rosyjska flota cieni, dlaczego stare tankowce bez zachodniego ubezpieczenia pływają po Bałtyku i jakie stanowią zagrożenie dla kabli i środowiska.
- Granica z Białorusią: presja migracyjna, strefa buforowa i Tarcza WschódDlaczego na granicy polsko-białoruskiej od 2021 roku trwa kryzys, czym jest strefa buforowa, co buduje program Tarcza Wschód i co to znaczy dla bezpieczeństwa.
- Dezinformacja: jak rozpoznać fałszywe informacje o wojnieJak działa dezinformacja w czasie wojny, jakich sztuczek używają jej autorzy i jak w kilka minut sprawdzić, czy wiadomość, zdjęcie lub nagranie jest prawdziwe.